Tuzilishi
have / has + fe'lning 3-shakli (past participle). He/she/it bilan has, qolganlarida have.
| Gap turi | Misol |
|---|---|
| Darak | I have visited Turkey. |
| Inkor | She hasn't finished yet. |
| Savol | Have you ever eaten sushi? |
Qachon ishlatiladi
- Hayotiy tajriba (ever, never): Have you ever been to Japan? — No, I have never been there.
- Hozirga bog'liq natija: I have lost my keys (hozir ular yo'q).
- Yaqinda bo'lgan voqea (just, already, yet): She has just arrived.
- Hozirgacha davom etayotgan holat (for, since): We have lived here for ten years.
For va since
- I have studied English for two years. — Men ikki yildan beri ingliz tilini o'rganyapman (davomiylik).
- He has worked here since 2020. — U 2020-yildan beri shu yerda ishlaydi (boshlanish nuqtasi).
Past Simple bilan farqi
Aniq o'tgan vaqt aytilsa (yesterday, in 2019, last week), Past Simple ishlatiladi. Present Perfect aniq vaqt bilan ishlatilmaydi.
- I saw this film yesterday. — Men bu filmni kecha ko'rdim (aniq vaqt).
- I have seen this film. — Men bu filmni ko'rganman (qachon ekani muhim emas).
O'zbek tilida so'zlashuvchilar uchun tipik xatolar
- Yesterday, last year, ago bilan Present Perfect ishlatilmaydi: «I have seen him yesterday» xato.
- Been va gone: «He has been to Paris» (borib qaytgan), «He has gone to Paris» (hozir u yerda).
- Fe'lning 3-shaklini yodlash kerak: seen, been, done, written.